Diễn đàn
17/08/2017 06:41 PM +07:00
15/06/2017 07:21 AM +07:00

“Hy sinh” cho mục tiêu tăng trưởng?

Năm 2017, Chính phủ kiên định mục tiêu tăng trưởng kinh tế ở mức 6,7% với nhiều giải pháp để hiện thực hóa. Tuy nhiên, giới chuyên gia cũng đặt câu hỏi liệu đó đã là những giải pháp căn cơ để tăng trưởng bền vững trong tương lai?

 

Đăng đàn giải trình với đại biểu Quốc hội trước những băn khoăn quanh mục tiêu tăng trưởng 6,7% đặt ra cho năm nay, Bộ trưởng Bộ KH&ĐT Nguyễn Chí Dũng cho biết, đây là năm thứ hai thực hiện Nghị quyết của Đại hội Đảng và Nghị quyết của Quốc hội về kế hoạch phát triển kinh tế xã hội 5 năm nên yêu cầu đặt ra là phải phát triển nhanh để chống tụt hậu, tạo nguồn lực nhằm đầu tư phát triển cho giai đoạn sau, đồng thời duy trì cân đối lớn như nợ công, chi ngân sách, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.

“Cố” tăng trưởng?

Bộ trưởng Dũng nhận định, mục tiêu tăng trưởng năm nay không phải là bất khả thi trong bối cảnh quốc tế và trong nước năm 2017 đều có nhiều thuận lợi hơn so với năm 2016.

Khu vực nông nghiệp đã phục hồi mạnh mẽ hơn nhờ thời tiết thuận lợi và tái cơ cấu nông nghiệp hiệu quả. Công nghiệp chế biến, chế tạo có sự phục hồi. Các dự án đầu tư từ ngân sách đang được đẩy nhanh tiến độ từ nguồn vốn tư nhân và FDI.

Đặc biệt, Bộ trưởng Dũng cho biết, Chính phủ đã quyết định bổ sung khai thác thêm một triệu tấn dầu nhằm chớp lấy cơ hội giá dầu thế giới phục hồi.

Bộ trưởng Dũng cũng cho biết, để thực hiện mục tiêu trên, Chính phủ đã có một số giải pháp như xây dựng Chỉ thị 24, cụ thể hóa các giải pháp cho các bộ, ngành để từ đó xây dựng những mục tiêu tăng trưởng cho từng ngành, địa phương cũng như những giải pháp phù hợp.

Cụ thể, về giải pháp lâu dài, tiếp tục ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, đẩy nhanh cơ cấu lại nền kinh tế, cải cách thể chế, tăng năng suất… Giải pháp ngắn hạn là tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp (DN), thúc đẩy các ngành, địa phương phát triển, theo dõi, giám sát tình hình…

Trở lại câu chuyện về tăng sản lượng khai thác dầu, mới đây, Ủy ban Giám sát Tài chính Quốc gia cũng cho biết, tăng khai thác thêm 1,5 triệu tấn dầu sẽ đóng góp thêm 0,25 điểm phần trăm vào tăng trưởng.

Trao đổi về vấn đề này, Ts. Nguyễn Đức Thành, Viện trưởng Viện Kinh tế và Chính sách (VEPR), nhận định, những giải pháp trên cho thấy quyết tâm thực hiện mục tiêu tăng trưởng 6,7% của Chính phủ. Đối với Chính phủ, đây là cách để rèn luyện bản thân xem có đạt được mục tiêu đề ra không vì năm trước đã không đạt được.

Tuy nhiên, Ts. Thành không đồng tình với cách làm hiện nay, có nghĩa là dồn tất cả sức, kỹ thuật ở mọi ngóc ngách để đẩy sản phẩm hay sản lượng ra nhằm đạt được mục tiêu.

“Cách làm này mang tính cố để đạt được tăng trưởng trong ngắn hạn, mà chưa cho thấy cách làm dài hạn, có căn cơ, chuẩn bị bền vững”, Ts. Thành nhấn mạnh.

PGs.Ts. Bùi Tất Thắng, Viện trưởng Viện Chiến lược phát triển, Bộ KH&ĐT, cho rằng Chính phủ đã trình với Quốc hội những giải pháp bền vững từ nay đến cuối năm để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, nhưng các giải pháp chung cần cụ thể hóa bằng công việc cụ thể.
Thúc đẩy tăng trưởng cần dựa trên quan điểm tăng trưởng thế nào cho bền vững mà không phải bằng mọi giá, vì vậy cần có cái nhìn toàn diện giữa tăng trưởng kinh tế với giải quyết vấn đề xã hội và môi trường.

“Chúng ta cần tìm và sử dụng nguồn lực hiệu quả và chất lượng hơn. Như hiện nay, chúng ta đã huy động có hiệu quả các nguồn lực nhưng sử dụng sao cho hiệu quả và chất lượng đang là trọng tâm của chính sách. Vì vậy, trước mắt đặt vấn đề cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước (DNNN), bán vốn nhà nước ra xã hội nhưng tôi mong muốn một DNNN bán ra, toàn bộ vốn đó sẽ dành cho một dự án đầu tư khác, sau khi hoàn thành dự án này, chúng ta có thể bán vốn DNNN khác và đi đầu tư cho lĩnh vực khác”, ông Thắng khuyến nghị.

Nếu Chính phủ quyết tâm cải cách bộ máy hành chính Nhà nước, chúng ta sẽ có không gian chính sách để tăng trưởng bền vững trong tương lai

Lo lạm phát “bùng nổ”

Còn theo Ts. Thành, giải pháp bền vững hiện nay để thực hiện mục tiêu tăng trưởng là cần tập trung nguồn lực vào việc giải quyết và cải cách nền kinh tế. Chính phủ đang làm điều này nhưng chưa đủ về thời gian và độ chín muồi.

“Đáng chú ý, hiện nay Chính phủ phải đẩy mục tiêu tăng trưởng lên trên, điều đó có nghĩa sẽ phải thỏa hiệp với một vài nhóm hay thẳng thắn mà nói chính là những khu vực đang thực hiện cải cách”, Ts. Thành lo ngại.

Ts. Thành đặt giả thiết: “Nếu như Chính phủ chấp nhận có sự khó khăn cho kinh tế năm nay, cho cả Chính phủ, như tăng trưởng kinh tế sẽ thấp hơn và sử dụng thời gian đó để cải cách bộ máy hành chính Nhà nước, có thể tác dụng tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế nhưng đó lại là cải cách bền vững vì khi bộ máy nhẹ hơn, ngân sách bớt thâm hụt và gánh nặng giảm đi nhiều, chúng ta có không gian chính sách để tăng trưởng trong tương lai”.

“Song đáng tiếc là chúng ta không làm điều đó vì chúng ta thỏa hiệp, tìm mọi cách để có ngân sách nuôi bộ máy như vậy”, Ts. Thành nhận xét.

Trước câu hỏi liệu tăng trưởng mọi giá có nảy sinh nguy cơ lạm phát, Ts. Thành cho rằng tăng trưởng bằng mọi giá là người ta sẽ đẩy các nguồn lực vào trong nền kinh tế nhiều hơn khả năng mà nền kinh tế đó có thể hấp thụ. Đồng thời, tín dụng sẽ được đẩy nhiều hơn với giá rẻ hơn nhằm hy vọng người dân, DN mở rộng sản xuất.

Nhưng DN và người dân đều chờ nền tảng thay đổi mới đầu tư, nếu họ không đầu tư, tín dụng sẽ không được hấp thụ. Khi đó, sẽ tăng giá, tăng lạm phát.

Hiện nay, lạm phát đang ở mức thấp. Tuy nhiên, theo Ts. Thành, lạm phát dưới 5% là đáng mừng vì còn không gian điều hành nhưng sau quá trình tích lũy, chỉ cần điều hành chủ quan, vội vã như đẩy thêm nhiều nguồn tiền vào nền kinh tế, lạm phát có thể bùng nổ lên bất cứ lúc nào.

Lê Thúy

Ông Nguyễn Chí Dũng - Bộ trưởng Bộ KH&ĐT

Mục tiêu 6,7% được cho là cao nhưng Chính phủ thấy có cơ sở để phấn đấu, với điều kiện tất cả chúng ta phải triển khai đồng bộ, quyết liệt tất cả các giải pháp và phải có sự tham gia của cả hệ thống chính trị. Đây là mục tiêu cao, cũng là mục tiêu để phấn đấu và có cơ sở để thực hiện đảm bảo kế hoạch 5 năm.

Bà Bùi Thị Quỳnh Thơ - Đại biểu Quốc hội (Hà Tĩnh)

Kế hoạch Chính phủ xây dựng với mục tiêu chi thường xuyên của giai đoạn 2016 – 2020 trong khoảng 25 – 26%, giảm so với giai đoạn trước. Tuy nhiên, gần đây, chi thường xuyên có xu hướng tăng dần, ngược lại, tổng chi đầu tư phát triển giảm. Cơ cấu lại các khoản chi theo hướng giảm chi thường xuyên, tăng đầu tư phát triển là vô cùng cấp bách. Điều đó đồng nghĩa với việc Chính phủ phải mạnh tay hơn nữa để tinh giản biên chế. Cải cách bộ máy hành chính theo hướng tinh gọn, tiết kiệm.

PGs.Ts. Bùi Tất thắng - Viện trưởng Viện Chiến lược phát triển (Bộ KH&ĐT)

Giải pháp tăng trưởng nông nghiệp là vấn đề sống còn với nước ta. Khó khăn trong an ninh lương thực và thực phẩm dễ dẫn đến mất ổn định về xã hội. Ở đây đặt ra hai vấn đề: Thứ nhất, với tư cách là ngành cung cấp lương thực, thực phẩm, nhu cầu sản phẩm sạch quyết định sự tồn vong lâu dài của giống nòi quốc gia. Thứ hai, với tư cách là ngành kinh doanh, một mặt phải tuân thủ quy trình sản xuất sạch theo tiêu chuẩn thế giới, đồng thời Nhà nước phải hỗ trợ thông tin thị trường để giúp ổn định đầu ra cho sản phẩm nông nghiệp.

 

Ý kiến bạn đọc ()