Diễn đàn
25/11/2017 03:12 AM +07:00
16/03/2015 10:16 AM +07:00

Cung ứng nguyên liệu fastfood: Cửa hẹp cho doanh nghiệp Việt

Chưa nói tới việc chen chân vào cuộc đua giành thị phần trong thị trường thức ăn nhanh, cuộc đua trở thành nhà cung cấp nguyên liệu cho các DN ngoại xem ra cũng vẫn còn xa tầm với rất nhiều DN nội. Từ KFC, Lotteria, Buger King... hay mới nhất là “ông lớn” McDonald’s cũng đã có mặt tại Việt Nam nhưng hầu hết những nguyên phụ liệu trong hệ thống các cửa hàng này đều được nhập khẩu từ nước ngoài.

Sau 17 năm có mặt tại thị trường Việt Nam, đến nay 80% nguyên liệu của Lotteria Việt Nam được mua từ trong nước, song số nguyên liệu này được mua chủ yếu từ các DN liên doanh tại Việt Nam, còn DN Việt Nam 100% thì rất hiếm.

“Khi mở cửa hàng đầu tiên, chúng tôi có lấy thịt bò của Việt Nam nhưng độ mỡ không đồng đều. Chúng tôi không tính được tỉ lệ mỡ bao nhiêu nên khi một cái bánh hoàn thành chất lượng không đạt. Sau đó, chúng tôi quyết định xây nhà máy, nhập bò Úc về” - đại diện Lotteria cho hay.

Nhập khẩu là chủ yếu

Hiện nay hệ thống nhà hàng BBQ đang phải nhập khẩu 50% nguyên liệu nước ngoài; 50% nguyên liệu còn lại do các DN trong nước cung cấp, chủ yếu là gà, rau, củ, quả tươi.

Theo bà Đỗ Mỹ Hạnh, Giám đốc kinh doanh chuỗi thương hiệu BBQ Việt Nam, “nguồn nguyên liệu trong nước rất hạn chế bởi việc quản lý chất lượng sản phẩm ở Việt Nam chưa tốt; không có nhiều nhà cung ứng lớn, đủ năng lực về số lượng và chất lượng. Do vậy mà BBQ và hệ thống nhà hàng Lotteria ở Hà Nội đang phải nhập thịt gà từ cùng một nguồn, rất dễ bị áp lực về giá cả mà không có sự lựa chọn nào khác”.

Còn theo McDonald’s Việt Nam, hiện mới chỉ có hai nguyên liệu cà chua và xà lách là được mua từ Đà Lạt, còn 100% thịt bò được nhập khẩu từ Úc trong khi thịt heo và khoai tây đều được nhập khẩu từ Mỹ... Thậm chí, những đồ dùng cơ bản như hộp giấy đựng thức ăn, ly giấy đựng nước uống cũng đang được nhập khẩu từ các nước lân cận như Trung Quốc, Malaysia.

Ông Nguyễn Huy Thịnh, Giám đốc điều hành Mc Donald’s Việt Nam, chia sẻ: “Ngoài rau tươi, bánh mì đã lấy từ nhà cung cấp nội địa, hiện nay Mc Donald’s đã có được nhà cung cấp trứng Việt Nam. Nhưng phải mất cả năm trời để tìm được nhà cung cấp đáp ứng tiêu chuẩn toàn cầu. Trứng được rửa sạch qua một hệ thống dây chuyền, sau đó vỏ được tráng một lớp dầu để bảo quản”.

BBQ chỉ nhập 50% nguyên liệu gà, rau củ quả tươi từ Việt Nam.

Đại diện Subway Việt Nam cho biết mô hình cửa hàng là nhượng quyền nên hầu hết nguyên liệu Subway Việt Nam sử dụng theo tiêu chuẩn Subway tại Mỹ. Phần lớn nguyên liệu tại Subway Việt Nam đều phải nhập.

Ví dụ trong 10 loại rau thì phải nhập đến ba, bốn loại, sốt, bánh mì cũng nhập. Chỉ một ít nguyên liệu lấy từ nguồn cung cấp nội địa nhưng cũng phải được Subway tại Mỹ đồng ý. “Chúng tôi không tìm được nguồn cung cấp trong nước vì chất lượng sản phẩm không ổn định” - đại diện Subway Việt Nam cho biết.

Hẹp cửa với DN “nội”

Theo chuyên gia kinh tế Ts. Đinh Thế Hiển, hệ thống cung ứng thực phẩm ở các nước theo chuẩn công nghiệp hóa hiện đại nên giá thành nguyên liệu thấp. Ngược lại, trong nước, chuỗi cung ứng sản phẩm chưa chuẩn, chưa đồng nhất từ sản xuất đến tiêu thụ nên không thể chen chân vào chuỗi cửa hàng thức ăn nhanh.

Vissan cũng từng là nhà cung cấp thịt bò xay dùng cho sản phẩm bánh hambuger cho một số thương hiệu thức ăn nhanh ngoại tại Việt Nam. Thế nhưng, mấy năm trở lại đây, chỉ có Jollibee là đối tác của Vissan, còn những thương hiệu khác đã ngưng mua hàng, tìm nhà cung cấp nội địa khác có giá tốt hơn hoặc đầu tư nhà máy chế biến riêng phục vụ cho chuỗi cửa hàng ngày càng mở rộng.

Tổng Giám đốc Vissan Văn Đức Mười chia sẻ, để trở thành nhà cung cấp nguyên liệu cho các chuỗi thức ăn nhanh này phải cạnh tranh quyết liệt về giá, chất lượng, dịch vụ, số lượng… Nếu sơ sẩy để “hổng” chỗ nào là khó “lọt” vào tầm ngắm của họ.

Ông Mười cũng cho biết, để ổn định nguồn nguyên liệu đầu vào, bảo đảm đúng chất lượng thì giá thành bắt buộc phải cao hơn khiến DN nội khó cạnh tranh lại với các DN ngoại ngay tại thị trường trong nước.

Thêm vào đó, theo một số hãng thức ăn nhanh, sở dĩ các nhà kinh doanh chuỗi thức ăn nhanh vẫn khó chọn nhà cung cấp nguyên liệu nội địa 100% là do các DN nội còn manh mún, nhỏ lẻ và không ổn định về chất lượng lẫn số lượng.

“Điểm mạnh của các công ty liên doanh lớn hiện đang cung cấp nguồn thịt, rau… cho hệ thống Lotteria là họ có hệ thống phân phối chuyên nghiệp, ổn định về số lượng lẫn chất lượng. Điều này rất quan trọng bởi nếu chúng tôi chọn nguồn nguyên liệu không ổn định, khi gặp sự cố thiếu hàng chẳng hạn, sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến thương hiệu”, ông Nguyễn Thanh Tâm, đại diện Lotteria Việt Nam nói.

Để trở thành các nhà cung cấp cho những thương hiệu quốc tế ngay tại Việt Nam là chuyện không dễ. Tuy nhiên, cũng phải thừa nhận là ngay chính các tập đoàn kinh doanh thức ăn nhanh này cũng mong muốn sẽ có được các nhà cung ứng tại chỗ để giảm chi phí vận chuyển.

“Nguyên liệu nhập tuy có giá thấp hơn nhưng các chi phí vận chuyển, lưu kho bãi lại đội lên khiến nhiều nhà kinh doanh chọn giải pháp tìm nguồn cung ứng từ trong nước càng nhiều càng tốt. Điều này có lợi cho đôi bên, phía nhà kinh doanh có nguồn nguyên liệu tươi, ổn định và giá thành tốt, phía cung ứng được xuất khẩu sản phẩm tại chỗ”, đại diện một chuỗi cửa hàng thức ăn nhanh tại Việt Nam cho biết.

Theo ông Nguyễn Bảo Hoàng, Tổng giám đốc công ty Good Day Hospitality (đơn vị được phép phát triển thương hiệu McDonald’s tại Việt Nam), công ty sẽ phối hợp với các đối tác nội địa và toàn cầu để phát triển chuỗi cung ứng tại chỗ, cung cấp cho không chỉ các nhà hàng McDonald’s trong nước, mà khi đã tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu thì sản phẩm cũng được cung cấp cho các nhà hàng thuộc hệ thống trên thế giới.

Tuy nhiên, có tham gia được vào thị trường thức ăn nhanh với doanh thu khổng lồ này hay không, vấn đề còn lại phụ thuộc vào chính các doanh nghiệp trong nước.

Ông Hoàng Tùng, Chuyên gia thương hiệu

DN Việt hoàn toàn có đủ tiềm lực để đầu tư vào thị trường nguyên liệu dành cho những thương hiệu ăn nhanh quốc tế. Vấn đề là khả năng thuyết phục có đủ tốt hay không, có khiến những thương hiệu fast food quốc tế đủ tin cậy để đặt hàng bao tiêu sản phẩm với hợp đồng dài hạn hay không. Trên thực tế, với nguồn nguyên liệu, nhân lực bản địa cùng dây chuyền sản xuất tại quốc gia bản địa, nguồn cung ứng nội địa có nhiều lợi thế.

Ông Robert Trần, Tổng Giám đốc Tập đoàn Tư vấn chiến lược Robenny (Canada)

Một số DN thức ăn nhanh cho biết quan trọng nhất là nhà cung cấp phải chuyên nghiệp, có tâm huyết muốn hợp tác. Dù đầu tư máy móc tốt rồi nhưng về kỹ thuật, bộ phận nghiên cứu phát triển sản phẩm cần phải có kiến thức về thức ăn nhanh, vừa giám sát chất lượng vừa có thể kết hợp với khách hàng để sáng tạo sản phẩm mới. Không phải là khó tìm nhà cung cấp Việt mà do cách tìm của những thương hiệu lớn. Các DN nội lại không biết cách để tiếp cận. Đồng thời luật của Việt Nam không bắt buộc DN thức ăn nhanh phải sử dụng NCC địa phương.

Ông Đỗ Thanh Năm, Giám đốc Công ty Tư vấn chiến lược Win Win

DN thức ăn nhanh khó tìm nhà cung cấp Việt là vì họ muốn quảng bá nguồn nguyên liệu nhập hoàn toàn hơn là tìm nhà cung cấp Việt. Nếu DN đó yêu cầu đối tác phải đáp ứng đúng các tiêu chuẩn, khi nhà cung cấp nội địa đã đạt được 6-7 điểm thì họ cần hỗ trợ để đạt tối đa 10 điểm. Hoặc có thể, họ đã có chiến lược về nguồn cung ổn định rồi nên cách này cách khác, DN Việt cũng khó chen chân vào. Vì vậy, DN thức ăn nhanh cần hỗ trợ, hướng dẫn, thiện chí mới giúp DN nội có cơ hội trở thành nhà cung cấp cho DN fast food.

Thy Lê

 

 

 

 

Ý kiến bạn đọc ()