Lăng kính
15/12/2017 01:46 PM +07:00
17/11/2017 08:01 AM +07:00

Mở cửa nông sản cho nhà nhập khẩu lớn

Một loạt tập đoàn lớn chuyên về nhập khẩu, thu mua, đại siêu thị đến từ Pháp, Mỹ, Italia, Nhật, Trung Quốc…đang có mặt tại Tp.HCM để kết nối giao thương với các doanh nghiệp xuất khẩu nông sản của Việt Nam. “Cánh cửa” xuất khẩu nông sản Việt sẽ mở toang nếu việc kết nối này phát triển thành chuỗi giá trị bền vững.

 

Khoảng 300 doanh nghiệp (DN) trong lĩnh vực nông sản, thực phẩm Việt đã có cơ hội được kết nối giao thương tại chỗ vào ngày 16/11 tại Tp.HCM (trong khuôn khổ Hội nghị quốc tế công nghiệp thực phẩm 2017). 

Một loạt tập đoàn nhập khẩu nước ngoài đến từ Pháp, Mỹ, Italia, Nhật Bản, Trung Quốc…và các tập đoàn thu mua, đại siêu thị trong và ngoài nước như Tập đoàn thu mua toàn cầu Walmart (Mỹ), Tập đoàn CJ, Lotte (Hàn Quốc), Aeon (Nhật Bản), Cetral Group (Thái Lan), Vinmart, Satra (Việt Nam) cũng hiện diện tại đây.

Mở rộng chuỗi cung ứng

Theo nhận định, việc này sẽ mở ra các cơ hội cung cấp hàng hoá nông sản cho các nhà phân phối thực phẩm lớn trong và ngoài nước và xuất khẩu đi nước ngoài, mở rộng chuỗi cung ứng về nông sản.

Tuy nhiên, đó chỉ là bước khởi đầu. Như lưu ý của bà Jocelyn Trần, Giám đốc cấp cao vùng, khu vực Đông Nam Á của Tập đoàn thu mua toàn cầu Walmart, giá cả không phải là tất cả nếu các DN nông sản Việt muốn bán cho Walmart mà phải là một quá trình hợp tác toàn diện để nâng chuỗi giá trị, đảm bảo minh bạch chính trực và tuân thủ tốt những nguyên tắc trong tiêu chuẩn sản xuất, sử dụng lao động, luật pháp.

Theo bà Jocelyn Trần, một khi các DN nông sản của Việt Nam muốn cung ứng cho Walmart (tập đoàn này đang có 2,3 triệu DN hợp tác trên toàn cầu) thì phải tốn rất nhiều thời gian (từ 1 đến 2 năm) để đáp ứng các yêu cầu. Nhưng sự kiên trì giúp các DN đặt được nền móng vững chắc thì việc xuất bán cho Walmart sẽ đi rất nhanh.

Điển hình như công ty CP xuất nhập khẩu Thủy sản Cửu Long An Giang (CL-Fish Corp), ban đầu sản phẩm cá tra của DN chưa từng được xuất khẩu ra nước ngoài, nhưng sau thời gian hợp tác giữa hai bên, hiện nay đã là nhà cung cấp lớn cho Walmart. Thông qua kênh phân phối này, sản phẩm cá tra của CL-Fish đã xuất đi 70 nước trên thế giới.

Xoay quanh chuyện này, Ts Đỗ Thiên Anh Tuấn (Đại học Fulbright) nhận định việc kết nối kinh doanh với các nhà nhập khẩu lớn của nước ngoài sẽ giúp các DN nông sản Việt phát triển được vùng nguyên liệu đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế. Mặt khác, điều đó sẽ giúp DN phát triển sản phẩm nông sản có thương hiệu, cũng như tạo cơ hội để tăng đầu tư cho Nghiên cứu và phát triển (R&D) để phát triển nông sản bền vững. 

Ts Tuấn cũng đặt vấn đề là các DN cũng phải thật sự chủ động trong việc kết nối với các nhà thu mua toàn cầu trong bối cảnh DN nông sản Việt vẫn còn chưa dành nhiều thời gian và nguồn vốn cho hoạt động R&D đối với nông sản xuất khẩu.

Đưa mặt hàng cá tra để dẫn chứng, ông Nguyễn Trung Anh, Giám đốc R&D của công ty CP Tập đoàn PAN, cho biết cá tra xuất khẩu đang được phía PAN tập trung mạnh vào R&D để nâng giá trị. Để làm sao cho sản phẩm chủ lực này có chất lượng thịt thơm ngon và đạt chất lượng xuất khẩu vào những thị trường khó tính.

Nhiều DN nông sản Việt đang có cơ hội tham gia vào các chuỗi phân phối lớn

Đầu tư cho R&D

Nhờ cải tiến công nghệ, không xuất khẩu cá tra đông lạnh như trước, Tập đoàn PAN hiện đã xuất khẩu mạnh cá tra chế biến sang thị trường Nhật Bản và có mặt trong thực đơn tại các nhà hàng tại Nhật với món cá tra sashimi. Tương tự, với một loạt mặt hàng nông lâm thuỷ sản khác cũng đang được DN này tập trung vào chế biến sâu để xuất khẩu nhằm nâng cao giá trị.

Ông Nguyễn Trung Anh cho rằng một tập đoàn lớn ở trong nước thì phải đóng vai trò cải thiện giá trị cho nông sản Việt. Việc tăng mạnh đầu tư cho R&D cũng là tạo nền tảng để hướng tới phát triển chuỗi giá trị hoàn chỉnh, nhằm hướng nông sản Việt thâm nhập mạnh vào thị trường toàn cầu.

Nói về kinh nghiệm phát triển chuỗi giá trị nông sản, kết nối hiệu quả với các nhà nhập khẩu nước ngoài, ông Bertrand Ambroise, Giám đốc quan hệ quốc tế, Tập đoàn Semmaris (Tập đoàn khai thác chợ đầu mối Rungis – Pháp), đã lưu ý cần đặc biệt chú trọng vào vai trò của thị trường bán buôn trong sự phát triển của ngành nông nghiệp Việt Nam. 

Đây là những thị trường hiện hữu, trực tiếp, nơi mà người bán (nhà bán buôn, người sản xuất và nhà nhập khẩu) và người mua (nhà bán lẻ, cửa hàng thực phẩm, nhà hàng, đơn vị du lịch) gặp nhau.

Theo ông Bertrand, những tác động của thị trường bán buôn mới tới Việt Nam hiện nay là một sự thay thế về thương mại cho các nông dân ở địa phương và các tổ chức trồng trọt (vai trò của thị trường sản xuất). Thị trường này tập trung các hoạt động tại một địa điểm: Người nông dân, người bán buôn, công ty chế biến và công ty cung cấp dịch vụ.

Ngoài ra, nó còn phát triển một hệ thống “công – tư” đảm bảo vệ sinh và kiểm soát chất lượng an toàn thực phẩm, cũng như tổ chức cung cấp cho các thành phố (tối ưu hoá dòng chảy) và đảm bảo tính minh bạch của giá cả. Đây cũng là thị trường quảng bá các sản phẩm chất lượng hàng đầu và cải thiện hậu cần như cung cấp một không gian có tổ chức để cải thiện việc xử lý.

Có thể nói, việc cải thiện tăng trưởng xuất khẩu nông sản Việt đang là một trong những vấn đề quan tâm hàng đầu hiện nay. Theo số liệu từ Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn, 10 tháng năm 2017, giá trị xuất khẩu các mặt hàng nông sản chính ước đạt 15,62 tỷ USD, tăng 15,2% so với cùng kỳ năm 2016. 

Dù có mức tăng trưởng như vậy, nhưng với tình hình xuất khẩu nông sản thô đang chiếm tới 90% trong tổng kim ngạch xuất khẩu nông sản, làm sao để nâng giá trị xuất khẩu nông sản là cả một bài toán nan giải. Liệu các DN nông sản Việt thông qua việc tăng kết nối với các nhà nhập khẩu lớn và các tập đoàn thu mua trong và ngoài nước có giải được bài toán này?

Nhưng trước mắt, chuyện cần làm hiện giờ là sự chung sức của cơ quan quản lý với các nhà sản xuất chế biến, phân phối và các DN khi tham gia phát triển nông sản Việt trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
 

Thế Vinh
 

Ý kiến bạn đọc ()