Lăng kính
21/08/2017 12:29 AM +07:00
31/05/2017 07:20 AM +07:00

Vẫn bất cập thủ tục nhập khẩu!

Những rườm rà trong thủ tục nhập khẩu chưa được tháo gỡ kịp thời đã và đang góp phần làm gia tăng chi phí kinh doanh và giảm sức cạnh tranh của doanh nghiệp (DNDN). Lẽ nào các cơ quan quản lý chưa thấy những bất cập này để sớm sửa đổi trong khi không ngừng hô hào cải cách thủ tục hành chính hải quan?

 

Mới đây, trên Hệ thống tiếp nhận, trả lời kiến nghị của DN của Cổng thông tin điện tử Chính phủ cũng phản ánh điều này. Đó là tình trạng muốn có giấy phép nhập khẩu phải có chứng nhận hợp quy.

Nhưng muốn hợp quy, DN phải đưa thiết bị về đo kiểm và xin giấy phép tạm nhập để đo kiểm, nhanh cũng mất 7 ngày. Còn đưa thiết bị về đo kiểm nhanh là 10 ngày, xin hợp quy 10 ngày, xin giấy phép 10 ngày, trong khi Hải quan yêu cầu tối đa 30 ngày phải nộp giấy phép.

Gây tốn thêm chi phí

Công ty Cổ phần Dịch vụ Viễn thông TNT đã phải “vắt chân lên cổ” để đáp ứng khâu thủ tục lằng nhằng này. Từ ý kiến của DN, chính Bộ Công Thương cũng thấy sự bất hợp lý và cho biết sẽ phối hợp các bộ, ngành liên quan để xem xét, sửa đổi Nghị định số 187/2013/NĐ-CP cho phù hợp tình hình thực tế nhằm đơn giản hóa thủ tục.

Trên Cổng thông tin của Tổng cục Hải quan vừa qua cũng nêu lại ý kiến phản ánh của công ty Cổ phần Đá Thạch Anh Cao Cấp (VCS) ở Khu công nghệ cao Hòa Lạc (Hà Nội). Công ty này có nhập dây chuyền độc quyền của Italia và trong dây chuyền, thiết bị có nhiều động cơ. Song theo tiêu chuẩn của Việt Nam, động cơ tiêu chuẩn của Italia không khớp với tiêu chuẩn Việt Nam. Vì vậy, công ty phải thường xuyên tái xuất gây tốn kém chi phí của DN. Chỉ trong năm ngoái, chi phí tái xuất của công ty chiếm 40% chi phí nhập khẩu của DN.

Điều bất hợp lý ở đây, như trình bày của VCS, là do hệ thống các quy định, các tiêu chuẩn của Việt Nam về hiệu suất năng lượng tối thiểu (MEPS) không tương thích hoàn toàn với các tiêu chuẩn của châu Âu. Dẫn tới, nhiều động cơ VCS nhập về phục vụ sản xuất không đạt tiêu chuẩn Việt Nam về MEPS (dù là động cơ mới 100% đạt các tiêu chuẩn chất lượng xuất khẩu của châu Âu), khiến cho VCS phải tái xuất trả lại nhà cung cấp.

Hoặc trường hợp công ty Panasonic System Networks Việt Nam phải xin khai báo hóa chất tới Bộ Công Thương (Cục Hóa chất) và xin giấy phép nhập khẩu xuất bản phẩm của Bộ Thông tin và Truyền thông.

Trên thực tế, mặc dù nhập khẩu liên tục các hàng hóa giống nhau nhưng công ty này vẫn phải xin giấy phép theo từng lô hàng. Vì vậy, công ty kiến nghị về các giấy phép chuyên ngành này, mong các cơ quan liên quan cấp giấy phép theo kim ngạch tổng hoặc được phép nhập khẩu cùng một loại hàng hóa trong thời gian dài (1 năm, 2 năm, 3 năm).

Chỉ một vài dẫn chứng cụ thể trên đã cho thấy những rườm rà, “máy móc” hiện nay của thủ tục nhập khẩu rõ ràng đang vừa “hành” vừa gây tốn kém nhiều chi phí cho DN.

Trong báo cáo mới đây về Kết quả thực hiện Nghị quyết số 35/NQ-CP của Chính phủ về hỗ trợ và phát triển DN đến năm 2020 của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cũng nhắc tới chuyện này, nhất là khi chi phí kinh doanh ở Việt Nam về cơ bản ở mức cao so với các nước trong khu vực.

Chi phí kinh doanh ở Việt Nam, trong đó có thủ tục xuất nhập khẩu, về cơ bản ở mức cao so với các nước trong khu vực

Sớm gỡ bỏ bất cập

Trong đó, riêng khoản phí không chính thức bởi tình trạng nhũng nhiễu khi giải quyết thủ tục cho DN vẫn phổ biến và tuy đã cải thiện trong hai năm qua (giảm từ 65% năm 2013, 2014 xuống còn 58% năm 2016) nhưng chỉ tiêu này vẫn cao so với kết quả điều tra các năm trước đó.

Ngoài ra, theo VCCI, ảnh hưởng của mức thuế nhập khẩu mới đối với nguyên liệu đầu vào sản xuất của các công ty sản xuất bao bì nhựa phải chịu đã tăng gấp ba lần kể từ đầu tháng 1/2017. Việc áp thuế nhập khẩu hạt nhựa PP lên mức 3% tác động trực tiếp vào cơ cấu giá thành sản phẩm và gián tiếp đến năng lực cạnh tranh của các DN.

Cuối năm 2016, mục tiêu giảm bớt các thủ tục hành chính, tạo thuận lợi thương mại cho DN được cho là rất tham vọng khi dự kiến triển khai theo cơ chế hải quan một cửa 80% thủ tục trong số 280 thủ tục hành chính từ nay tới năm 2018 và tiến tới kết nối hết từ năm 2020.

Như ước tính của Ngân hàng Thế giới (WB), với trên 8 triệu lô hàng (tính riêng đến tháng 10/2016), nếu được giảm bớt thủ tục hành chính trong xuất và nhập khẩu, sẽ giúp các DN tiết kiệm khoảng 600 triệu USD, tương đương hơn 13.200 tỷ đồng.

VCCI cho biết đã kiên trì trong việc đề nghị rà soát, bãi bỏ các giấy phép con, điều kiện kinh doanh không cần thiết để tạo điều kiện thuận lợi cho DN giảm bớt chi phí và thủ tục hành chính, dành thời gian và nguồn lực tập trung cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Cụ thể trong thủ tục nhập khẩu, VCCI đã kiến nghị bãi bỏ một số quy định như Điều 27 Nghị định 60/2014/NĐ-CP của Chính phủ ngày 19/6/2014 quy định về hoạt động in với nội dung: Cấp giấy phép nhập khẩu cho một số máy móc, thiết bị gia công sau in.

VCCI cũng kiến nghị bãi bỏ khoản 1 Điều 9 Thông tư số 12/2015/TT-BNNPTNT của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn ngày 16/3/2015 hướng dẫn kiểm tra an toàn thực phẩm hàng hóa có nguồn gốc thực vật nhập khẩu với nội dung: Áp đặt điều kiện nhập khẩu của hàng hóa có nguồn gốc thực vật dựa trên điều kiện của nước xuất khẩu có đăng ký nhập khẩu với Việt Nam.

Như vậy, vấn đề còn lại chính là Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan và các cơ quan quản lý đang nắm giữ những thủ tục nhập khẩu có tính chất bất hợp lý. Điều mong mỏi của các DN trong lúc này là các bộ, ngành cần lắng nghe, nghiên cứu những vướng mắc của DN trong thủ tục nhập khẩu một cách triệt để và có hệ thống để sớm gỡ bỏ các thủ tục bất cập, nhằm hạn chế các vướng mắc tương tự phát sinh.

Các cơ quan quản lý cũng cần tìm hiểu nguyên nhân sâu xa của sự việc và cân nhắc đưa ra điều kiện chính sách thuận lợi phù hợp hơn cho DN, thay vì chỉ dừng lại ở việc giải thích chính sách.

Thế Vinh

Ý kiến bạn đọc ()