Luật hợp tác xã
28/07/2017 07:41 PM +07:00
11/03/2016 07:36 AM +07:00

Chuyển đổi HTX nông nghiệp theo Luật HTX 2012: Tập trung chỉ đạo quyết liệt

Chỉ còn chưa đầy 4 tháng nữa là đến kỳ hạn cuối cùng phải hoàn thành đăng ký lại HTX hoạt động theo Luật HTX 2012. Thế nhưng, đến thời điểm này, tiến độ đăng ký lại hoạt động của các HTX đã và đang diễn ra rất “ì ạch”. Tính đến hết năm 2015, mới có khoảng chưa đầy 30% trong tổng số gần 11.000 HTX nông nghiệp hoạt động theo Luật HTX 2012.

Không những chậm, mà tại một số địa phương đã thực hiện chuyển đổi và đăng ký lại hoạt động của các HTX, kết quả không được như mong muốn. Vẫn còn tình trạng thực hiện đăng ký lại một cách hình thức, chiếu lệ, vì thế, tình trạng “bình mới rượu cũ” vẫn tiếp tục diễn ra.

Lúng túng trong chuyển đổi

Nguyên nhân của việc chuyển đổi chậm, được đại diện Sở NN&PTNT tỉnh Cà Mau cho rằng Luật HTX 2012 có nhiều nội dung mới quy định chi tiết về mô hình HTX kiểu mới, với phương thức hoạt động có trình độ quản lý điều hành cao hơn. Từ đó, các HTX có biểu hiện băn khoăn, e ngại, lúng túng, thiếu chủ động trong điều chỉnh, bổ sung phương án đăng ký lại hoạt động theo quy định mới.

Ts. Lê Đức Thịnh - Phó Cục trưởng cục Kinh tế hợp tác và PTNT (Bộ NN&PTNT), cho rằng sự chậm chễ cũng bắt nguồn từ những hạn chế trong lãnh đạo chỉ đạo. Nhận thức của một số cấp ủy đảng, chính quyền ở các ban ngành Trung ương, địa phương và một số cán bộ và nhân dân về tầm quan trọng, vai trò và vị trí của liên kết, hợp tác, HTX trong phát triển nông nghiệp nông thôn chưa cao. Thiếu nguồn lực, nhất là nguồn lực tài chính hỗ trợ cho sự phát triển của các HTX, THT...

Theo báo cáo của 63 tỉnh - thành phố kể từ tháng 7/2013 - 6/2015 (2 năm sau Luật HTX 2012 có hiệu lực), ngân sách hỗ trợ phát triển HTX đạt trên 1.019 tỷ đồng, tương đương trung bình ngân sách dành cho việc hỗ trợ phát triển HTX, THT chỉ đạt xấp xỉ 8 tỷ đồng/tỉnh/năm. Con số này quá ít ỏi. Sự phân công nhiệm vụ quản lý nhà nước đối với HTX nông nghiệp giữa các cơ quan, ban ngành từ Trung ương xuống địa phương chưa thật sự rõ ràng và vẫn còn xảy ra tình trạng chồng chéo giữa các cơ quan ban ngành.

Sự chậm chuyển đổi của còn được nhiều HTX phản ánh do một số quy định bất cập. Chẳng hạn vấn đề tỷ lệ cung ứng dịch vụ ra thị trường. Ông Hoàng Lê Hoan - Giám đốc HTX Trấn Ninh (huyện Văn Quan, Lạng Sơn), cho rằng Điều 5 Nghị định 193 quy định tỷ lệ cung ứng, tiêu thụ sản phẩm, dịch vụ của HTX, Liên hiệp HTX cho khách hàng không phải là thành viên không được vượt quá 32% đối với lĩnh vực nông nghiệp là cứng, gò bó các HTX, khó cho một số HTX hoạt động có uy tín, nhiều khách hàng, vì cung cấp dịch vụ vượt quá 32% sẽ vi phạm luật. Nếu HTX cung cấp các các dịch vụ lên tới vài trăm người thì chỉ còn cách kết nạp thêm số thành viên, để không phạm luật. Song thực tế, không phải cứ muốn kết nạp là được. Nói cách khác, quy định này đang gây khó khăn cho chính các HTX.

Đổi mới để ra đời được thật nhiều THT, HTX kiểu mới

Không xử lý chung chung

Trước những khó khăn trong việc chậm chuyển đổi của các HTX nông nghiệp theo Luật HTX 2012, Chủ tịch Liên minh HTX Việt Nam Võ Kim Cự khẳng định, để tháo gỡ khó khăn này, Bộ NN&PTNT, Bộ KH&ĐT đã cùng Liên minh HTX Việt Nam thống nhất có văn bản chỉ đạo, yêu cầu các ban ngành của tỉnh, gồm: Sở NN&PTNT, Sở KH&ĐT, Liên minh HTX của tỉnh cùng ngồi lại, rà soát lại các HTX thành lập trước năm 2012, xem vướng mắc ở khâu nào (về lao động, tài chính hay thủ tục pháp lý...). Từ đó, hướng dẫn kịp thời và xử lý các vướng mắc mà cấp tỉnh đang còn lúng túng. Coi đây là chỉ tiêu thi đua của các tỉnh với nhau.

“Quan điểm là phải rà soát cụ thể, không xử lý chung chung. Tôi tin nếu làm được như vậy chỉ trong một thời gian ngắn là xử lý gọn được vấn đề. Hiện nay, Liên minh HTX Việt Nam đang chỉ đạo song song hai việc. Một là xử lý những HTX ra đời trước năm 2012, nhưng quan trọng hơn là phải thành lập HTX kiểu mới, để cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội đảng các cấp và đặc biệt tập trung xây dựng nông thôn mới. Chúng tôi đặt chỉ tiêu mỗi năm, mỗi tỉnh tăng thêm trên 30 HTX kiểu mới. Riêng Tp.HCM và Hà nội phải trên 50 HTX kiểu mới. Chỉ tiêu này gần như có tính pháp lệnh. Hai việc này song song để góp phần tổ chức lại sản xuất, bởi sản xuất là gốc, muốn nâng cao đời sống vật chất của nhân dân thì phải sản xuất cho nên chúng tôi đang tập trung chỉ đạo rất quyết liệt”, Chủ tịch Võ Kim Cự khẳng định.

Cũng theo Chủ tịch Võ Kim Cự, hiện nay, Trung ương và địa phương đang cụ thể hóa Quyết định 2261/QĐ-TTg Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt kế hoạch hỗ trợ phát triển HTX giai đoạn 2015 - 2020, đồng thời hoàn thiện chính sách cải cách thủ tục hành chính, làm mô hình và củng cố các tổ chức thuộc hệ thống Liên minh từ Trung ương đến địa phương đủ mạnh để bám sát từ cơ sở. Đổi mới cách làm việc để thật sự bám sát với địa phương, để ra đời được thật nhiều THT, HTX kiểu mới.

Thu Hường

Ý kiến bạn đọc ()