Thị trường
17/12/2017 09:02 PM +07:00
01/12/2017 08:15 AM +07:00

Giá bán xăng E5 đã hợp lý?

Chỉ còn hai tuần nữa (sau hơn 13 năm chuẩn bị), xăng E5 sẽ triển khai đại trà, thay thế hoàn toàn xăng RON 92. Nhưng nhiều câu hỏi liên quan đến quyền lợi người tiêu dùng, từ giá cả đến độc quyền nguyên liệu, vẫn đang hiện hữu.

 

Chiều 29/11, tại Tp.HCM, Tổng công ty dầu khí Việt Nam PV Oil cho biết, xăng sinh học E5 RON 92 sẽ chính thức được đưa vào kinh doanh đại trà kể từ ngày 15/12, sớm hơn tiến độ do Chính phủ chỉ đạo (vào ngày 1/1/2018).

Ông Cao Hoài Dương, Tổng Giám đốc PV Oil cho biết, để đảm bảo công tác sản xuất chế biến xăng E5, PV Oil đã nâng cấp và mở rộng hệ thống kho tồn chứa đảm bảo đủ cho việc kinh doanh đại trà xăng E5, lắp đặt và đưa vào hoạt động 11 trạm pha chế tại các khu vực trên toàn quốc.

Triển khai chậm

Về công tác vận hành, PV Oil cho biết đã đầu tư, cải tạo cơ sở hạ tầng, đảm bảo nguồn, kế hoạch sản xuất chế biến, điều độ, vận chuyển xăng từ nơi pha chế đến các kho trung chuyển và hệ thống phân phối, cửa hàng bán lẻ trên toàn quốc, với tổng kinh phí ước tính gần 100 tỷ đồng.

Trước khi được sử dụng đại trà toàn quốc, xăng E5 đã được thí điểm sử dụng và kinh doanh từ tháng 8/2010. Từ ngày 1/12/2014, xăng sinh học đã sử dụng rộng rãi trên 7 tỉnh thành gồm Hà Nội, Tp.HCM, Hải Phòng, Đà Nẵng, Cần Thơ, Quảng Ngãi, Bà Rịa – Vũng Tàu.

Đặc biệt, tại 3 tỉnh thành là Đà Nẵng, Quảng Nam, và Quảng Ngãi, xăng sinh học E5 dần thay thế hoàn toàn xăng RON 92 từ tháng 12/2014. Sau hơn 4 năm triển khai trên toàn quốc, xăng E5 không gặp phải bất cứ phàn nàn nào từ khách hàng về chất lượng.

Tổng Giám đốc PV Oil_Cao Hoài Dương khẳng định, xăng E5 RON 92 không khác gì với xăng 95 nhưng tính bảo vệ môi trường tốt hơn hẳn. Đặc biệt, khi sử dụng E5, công suất trung bình tăng khoảng 3,31%, suất tiêu hao nhiên liệu giảm 5,18%, trung bình hàm lượng phát thải CO giảm 27,76%, HC giảm 16,23% so với xăng RON92

Xăng E5 đang thể hiện những ưu điểm vượt trội tại Việt Nam và cũng đã và đang được triển khai đại trà tại hơn 60 quốc gia trên thế giới. Câu hỏi đặt ra là tại sao phải mất tới 13 năm (kể từ năm 2004) để Việt Nam quyết định được việc đưa xăng E5 vào sử dụng đại trà, thay thế xăng RON 92.

Báo cáo từ Bộ Công Thương cho thấy, năm 2016, tổng lượng xăng sinh học E5 tiêu thụ cả nước chỉ vào khoảng 590.000 m3, chỉ tương đương… 8% tổng lượng xăng tiêu thụ trên thị trường. Trong 10 tháng năm 2017, tỷ lệ này được nâng lên 9%.

Sự chậm chạp đáng tiếc này đến từ chính cơ quan quản lý. Theo Quyết định số 53/2012/QĐ-TTg ngày 22/11/2012 của Chính phủ, tới tận ngày 1/12/2014, mới có 7 địa phương thực hiện bán xăng E5, cả nước áp dụng một năm sau đó. Và là bán… kèm, vì các sản phẩm xăng truyền thống (RON 92, RON 95) vẫn tiếp tục được bán cùng xăng E5.

Phải mất tới 10 năm (2004-2014) để quyết định “bán kèm” xăng E5 như vậy, rõ ràng là quá thận trọng, nếu không muốn nói là chậm chạp. Từ năm 2014 đến nay, nghĩa là mất thêm gần 4 năm nữa, xăng E5 mới chính thức “được” sử dụng đại trà. Đó lại là một sự chậm nữa trong đại trà hóa sản phẩm được cho là nhiều lợi ích như xăng E5.

Băn khoăn chuyện giá

Ngày 15/12, nghĩa là còn đúng 2 tuần nữa, xăng E5 chính thức được triển khai đại trà, thay thế xăng E5. Nếu những yếu tố về công tác sản xuất, vận hành được PV Oil đảm bảo thì những câu hỏi về giá sản phẩm vẫn hiện hữu.

Hiện tại, theo bảng giá xăng của Liên bộ Công Thương – Tài chính trong phiên điều chỉnh ngày 20/11, giá xăng E5 ở mức 18.243 đồng/lít (mức giá tối đa), xăng RON 92 ở mức 18.580 đồng/lít (tối đa). Nghĩa là giá xăng E5 đang rẻ hơn xăng RON 92 chỉ vỏn vẹn 337 đồng/lít. So với xăng RON 95, giá xăng E5 cũng chỉ rẻ hơn 900 – 1.000 đồng/lít.

Với người tiêu dùng, dùng loại xăng nào không phải vấn đề lớn, quan trọng là chất lượng và giá cả, mức chênh giá trên rõ ràng chưa đủ sức thuyết phục. Giá bán chắc chắn sẽ là yếu tố quyết định thành bại của mục tiêu 70% người dùng sử dụng xăng E5 (30% còn lại thuộc về xăng RON 95).

Để tiện so sánh, có thể dẫn lại một ví dụ rất cũ vào tháng 10/2008, ông Vũ Hồng Khánh – Chủ nhiệm HTX Đông Hải (Kiến An – Hải Phòng) công bố đã sản xuất được xăng sinh học, với tên gọi C95. Ông Khánh cho biết, loại cồn làm nguyên liệu cho xăng sinh học do ông sản xuất có giá chưa đến… 7.500 đồng/lít.

Cùng thời điểm này, công ty Cổ phần Hoá dầu và nhiên liệu sinh học dầu khí (PVB) – doanh nghiệp được thành lập vào ngày 27/12/2007 và thuộc chính PV OIL – công bố sản xuất thành công xăng sinh học, với mức giá trên 16.500 đồng/lít. 

Khác biệt đến từ chỗ, loại xăng do ông Khánh sản xuất thì bị “tuýt còi”, trong khi xăng do PVB sản xuất thì được cho phép thương mại hóa, với rất nhiều ưu đãi về thuế. Chẳng hạn, Bộ Tài chính thu thuế xăng E5 chỉ bằng 80% thuế của xăng khoáng, để đảm bảo xăng E5 rẻ hơn xăng A95 1.500 đồng/lít.

Trong tương lai, Bộ Tài chính đang nghiêng về phương án quy định mức thuế bảo vệ môi trường đối với xăng E5 là 2.400 đồng/lít (giảm 600 đồng/lít so với xăng hóa thạch). Các ưu đãi dự báo sẽ giúp giá xăng giảm thêm, tuy nhiên, lợi ích với người dùng cao hay thấp thì phải đợi thời gian trả lời.

Không chỉ về giá, những lo ngại về độc quyền trong cung ứng ethanol cũng đang hiện hữu. Xăng E5 phụ thuộc rất lớn vào nguồn cung ethanol và để thay thế toàn bộ xăng A92 bằng xăng E5, mỗi năm cần hơn 275.000 m3 nguyên liệu ethanol. 

Trong khi đó, hiện nay, công ty TNHH Tùng Lâm là đơn vị duy nhất cung cấp ethanol phục vụ cho việc phối trộn nhiên liệu sinh học cho các đầu mối xăng dầu trên cả nước với năng lực sản xuất chỉ đạt gần 200.000 m3 ethanol/năm, tức vẫn còn thiếu khoảng 75.000 m3 nguyên liệu ethanol.

Hiến Nguyễn

 

Ý kiến bạn đọc ()