Thị trường
20/11/2017 02:44 AM +07:00
15/09/2017 07:03 AM +07:00

Trà, cà phê chịu thuế như bia rượu?!

Bộ Tài chính vừa đề nghị bổ sung nước ngọt bao gồm loại có ga, không ga, tăng lực, thể thao, trà, cà phê đóng gói uống liền vào đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB), có lộ trình rất nhanh và bất ngờ, với hai phương án: 10%, hoặc 20% kể từ năm 2019

 

Lý giải nguyên nhân bổ sung những mặt hàng trên vào đối tượng chịu thuế TTĐB, ông Phạm Đình Thi, Vụ trưởng Vụ Chính sách Thuế (Bộ Tài chính), cho biết: “Mục đích là để điều tiết tiêu dùng đối với đồ uống có đường nhằm bảo vệ sức khỏe người dân và phù hợp với thông lệ quốc tế ”.

Trà, cà phê bị “gọi tên”

Mục đích rất “cao cả”, tuy nhiên, ngay khi đề xuất của Bộ Tài chính được đưa ra đã gặp phải sự phản đối gay gắt từ cả doanh nghiệp (DN), hiệp hội, giới chuyên gia và người tiêu dùng. Bởi vì, nếu đề xuất này được thông qua, các loại đồ uống sẽ bị xếp vào nhóm đối tượng chịu thuế TTĐB như thuốc lá điếu, xì gà, rượu, bia…

Đại diện các DN cho rằng những sản phẩm nước ngọt là loại sản phẩm phổ thông, khi bị đánh thuế sẽ gây tác động đến nhiều đối tượng xã hội. Người tiêu dùng là đối tượng đầu tiên hứng chịu hậu quả do giá cả sẽ tăng.

Sau đó sẽ là các nhà phân phối (đại lý bán buôn và bán lẻ) và các ngành công nghiệp phụ trợ, DN sản xuất nhãn mác, bao bì, chai thủy tinh, vận tải…

Trà và cà phê chính là hai mặt hàng gây bất ngờ nhất trong danh sách các mặt hàng bị “gọi tên”. Ông Đỗ Hà Nam, Phó Chủ tịch Hiệp hội Cà phê – Ca cao Việt Nam (Vicofa), cho rằng áp thuế TTĐB với cà phê uống liền sẽ triệt tiêu sự phát triển của ngành cà phê. Cà phê uống liền không giống như nước ngọt, được coi là mặt hàng chế biến giá trị gia tăng, có lợi cho Nhà nước, cho nông dân, cho nên áp thuế là phi lý.

“Cà phê vốn là ngành xuất khẩu chủ lực của Việt Nam (thu về 2,33 tỷ USD trong 8 tháng đầu năm 2017), Chính phủ, ngành nông nghiệp đang khuyến khích thu hút các DN đầu tư máy móc vào chế biến để nâng cao giá trị gia tăng các mặt hàng nông sản, giờ lại bị áp thuế. Như vậy, có khác nào bảo DN không đầu tư nữa”, ông Nam nói.

Ông Nguyễn Hữu Tài, Chủ tịch Hiệp hội Chè Việt Nam (Vitas), nhấn mạnh: “Đánh thuế TTĐB rượu, bia, thuốc lá vì có hại sức khỏe là hợp lý. Nhưng với trà, các sản phẩm được chế biến thành nước uống tốt cho sức khỏe, bị áp thuế là rất khó chấp nhận”.

Các chuyên gia cũng không đồng tình việc đưa cà phê và trà đóng gói vào danh mục áp thuế TTĐB. Bởi vì khi áp thuế TTĐB, giá thành sản phẩm sẽ tăng, người tiêu dùng phải chịu thiệt. DN cũng bị ảnh hưởng đến khả năng tiêu thụ, chiến lược phát triển. Nghĩa là, việc tăng thuế sẽ gây tác động kép tới cả DN và người dân.

“Trà và cà phê là những sản phẩm gần gũi và được người dân tiêu thụ hằng ngày, không phải mặt hàng xa xỉ phẩm. Các nghiên cứu khoa học cũng chỉ ra uống trà có lợi cho sức khỏe. Vì vậy, việc áp thuế mặt hàng này với lý do lo cho sức khỏe người dân là vô lý, các cơ quan chức năng cần suy xét lại”, Ts. Nguyễn Minh Phong, chuyên gia kinh tế, chia sẻ.

Đề xuất áp thuế TTĐB với cà phê, trà đóng gói đang vấp phải sự phản đối quyết liệt từ DN và NTD

Người tiêu dùng “một cổ, hai tròng”

Không chỉ gây bất ngờ với các DN, hiệp hội và giới chuyên gia, đề xuất áp thuế TTĐB với nước ngọt, đặc biệt là trà và cà phê, cũng khiến người dân bất bình.

Anh Nguyễn Huy Tiệp (Cầu Giấy, Hà Nội) bày tỏ thắc mắc: “Với nước ngọt có ga, nước tăng lực có thể chấp nhận được vì có nguy cơ gây hại cho sức khỏe, nhưng với trà và cà phê thì thật sự rất buồn cười, vì sản phẩm này tốt cho sức khỏe cũng không phải hàng xa xỉ, tại sao lại áp thuế”?

Cùng ý kiến, anh Hoàng Vĩnh Gia (Ba Đình, Hà Nội), bức xúc: “Vừa có quyết định điều chỉnh lương (từ ngày 1/7) nhưng hết tin xăng tăng, điện, nước tăng, VAT tăng, giờ đến cà phê, trà cũng tăng nữa, nghĩ đến là thấy đau cả đầu”.

Giới chuyên gia nhận định, thuế TTĐB là loại thuế nhà sản xuất phải chịu nhưng loại thuế này bị nhà sản xuất tính luôn vào giá bán cho các nhà phân phối, bán lẻ, đẩy giá bán sản phẩm trên thị trường tăng lên.

Đồng nghĩa nếu cà phê, trà chịu thuế TTĐB, người tiêu dùng sẽ phải chịu “một cổ, hai tròng” thuế.
Anh Cao Đức Anh, kỹ sư công nghệ (Nam Từ Liêm, Hà Nội), chia sẻ: “Vì là dân công nghệ, áp lực công việc rất cao nên mỗi ngày mình thường uống hai ly cà phê hòa tan, bình quân mỗi gói khoảng 2.500 – 5.000 đồng, nếu áp thuế TTĐB 10 – 20% nữa, tôi phải bỏ ra thêm 250 – 1.000 đồng một gói. Chưa kể các hàng quán bán trà, cà phê cũng sẽ được dịp “tăng giá theo thuế”.

Có thói quen uống trà và pha trà cho cả gia đình vào buổi sáng, chị Nguyễn Mai Anh tâm sự: “Tôi thường pha trà cho cả nhà vào buổi sáng vì tốt cho sức khỏe. Khi nghe tin áp thuế TTĐB với trà, tôi nhẩm tính với mỗi cân trà giá 200.000 đồng, tôi sẻ mất thêm 40.000 – 60.000 đồng, bao gồm 10% thuế VAT (dự kiến tăng lên 12%), 10 – 20% thuế TTĐB. Đồng nghĩa mỗi tháng nhà tôi tốn thêm vài trăm nghìn đồng”.

Thuế TTĐB nhằm mục đích điều tiết tiêu dùng các mặt hàng xa xỉ như ô tô, hoặc hạn chế tiêu dùng thuốc lá, rượu… đã được xã hội chấp nhận. Tuy nhiên, việc áp thuế TTĐB với các mặt hàng bình dân, gần gũi, có lợi cho sức khỏe như trà, cà phê… là vô lý.

Vì vậy, Bộ Tài chính và các cơ quan chức năng nên đánh giá lợi – hại đem lại và đưa ra những quyết định hợp lòng dân.

Văn Nguyễn

Ý kiến bạn đọc ()